Ne Bis in Idem İlkesi
Ne bis in idem ilkesi, Ceza Kanunu'nun (Sr) 68. maddesinde düzenlenmiş olup, bir kişinin kesinleşmiş bir karar sonrasında aynı fiilden dolayı yeniden yargılanmasını veya cezalandırılmasını yasaklar. Bu ilke, hukuki güvenliği sağlar ve tekrarlanan yargılamalara karşı koruma sunar.
Bu ilke, hem mahkûmiyet hem de beraat kararları sonrasında geçerlidir. Kesinleşmiş bir beraat kararı, aynı fiillerden dolayı takibatı engeller; mahkûmiyet halinde ise aynı suç için yeni bir ceza verilemez, meğerki fiiller farklı olsun.
İstisnalar ve Sınırlamalar
Bazı istisnalar bulunmaktadır, örneğin devam eden eylemler veya yeni nitelikler ortaya çıktığında. Yargıtay, olayların ve koşulların özdeşliği testini uygular: Aynı fiiller yeniden yargılamayı engeller. Bu, suistimali önlerken yeni suçlar için alan bırakır.
Pratikte, ne bis in idem ilkesi, finansal dolandırıcılık veya birden fazla şüpheli içeren şiddet suçları gibi karmaşık davalarda rol oynar. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi'nin (AİHS) 7 No'lu Protokolü'nün 4. maddesi aracılığıyla bu ilkenin uygulanmasını denetler.
Pratik Sonuçlar
İhlal durumunda, takibatın kabul edilemezliği kararı verilebilir. Şüpheliler için bu ilke güven sağlarken, Cumhuriyet Savcılığı'nı (OM) davayı dikkatli bir şekilde hazırlamaya zorlar. Kesinleşme, bu koruma kalkanını etkin hale getirir.
(Kelime sayısı: 202)