Wat kost een advocaat?
De kosten van een advocaat zijn voor veel mensen de reden om hulp uit te stellen. Dat is zelden verstandig, want juridische termijnen lopen door. In veel gevallen betaalt u minder dan u denkt: wie een inkomen onder de grens heeft, komt in aanmerking voor gesubsidieerde rechtsbijstand. De overheid betaalt dan het grootste deel van de kosten.
Gesubsidieerde rechtsbijstand: de toevoeging
Een toevoeging is het besluit waarmee de Raad voor Rechtsbijstand bepaalt dat u recht heeft op een gesubsidieerde advocaat. Uw advocaat vraagt die voor u aan. Krijgt u een toevoeging, dan betaalt u zelf alleen een eigen bijdrage; de rest van het honorarium wordt door de overheid vergoed.
In 2026 ligt de inkomensgrens op € 35.400 voor alleenstaanden en € 50.000 voor een gezamenlijk huishouden. Daarnaast geldt een vermogensgrens van € 38.479 per persoon.
Naar welk jaar wordt gekeken?
De Raad voor Rechtsbijstand kijkt naar uw inkomen van twee jaar geleden. Vraagt u in 2026 een toevoeging aan, dan telt dus uw inkomen over 2024. Dat is meestal het jaar waarover de Belastingdienst de gegevens definitief heeft vastgesteld.
Is uw inkomen sindsdien flink gedaald, bijvoorbeeld doordat u uw baan verloor of ging scheiden, dan kunt u vragen om peiljaarverlegging. De Raad kijkt dan naar uw huidige inkomen in plaats van naar dat van twee jaar terug. Dat kan het verschil maken tussen wel en geen toevoeging.
Hoe hoog is de eigen bijdrage?
De hoogte van de eigen bijdrage hangt af van uw inkomen en van het soort zaak. De actuele bedragen staan op de website van de Raad voor Rechtsbijstand. Laat uw advocaat het in het eerste gesprek voor uw situatie uitrekenen, dan weet u vooraf waar u aan toe bent.
Naast de eigen bijdrage kunt u te maken krijgen met griffierecht: de bijdrage die de rechtbank rekent voor het behandelen van een zaak. Ook daarvoor geldt een verlaagd tarief als u een toevoeging heeft.
Geen toevoeging: uurtarief of vaste prijs
Ligt uw inkomen boven de grens, dan betaalt u het tarief van de advocaat. Vraag altijd vooraf om een inschatting van de totale kosten en om afspraken op papier. Bij sommige zaken is een vaste prijs mogelijk, bijvoorbeeld voor het beoordelen van een vaststellingsovereenkomst.
Bij letselschade ligt het anders. Staat de aansprakelijkheid van de tegenpartij vast, dan komen de redelijke kosten van rechtsbijstand op grond van artikel 6:96 van het Burgerlijk Wetboek voor rekening van de aansprakelijke partij. U betaalt ze in dat geval in beginsel niet zelf.
U heeft een rechtsbijstandverzekering
Heeft u een rechtsbijstandverzekering, dan behandelt de verzekeraar uw zaak meestal met een eigen jurist. Zodra er een gerechtelijke of administratieve procedure komt, heeft u recht op vrije advocaatkeuze: u mag dan zelf een advocaat aanwijzen, ook als uw verzekeraar liever iemand anders inzet. De verzekeraar vergoedt die kosten binnen de grenzen van uw polis.
Gratis eerste advies
Weet u nog niet of u een advocaat nodig heeft, dan kunt u terecht bij het Juridisch Loket voor gratis eerste juridisch advies. Verwijst het Loket u door naar een advocaat, dan kan dat gunstig uitpakken voor uw eigen bijdrage.
Uw situatie laten beoordelen
Wilt u weten wat uw zaak gaat kosten en of u in aanmerking komt voor een toevoeging? Op onze pagina over juridische bijstand door een advocaat leest u hoe wij werken en hoe u contact opneemt.
Deze informatie is algemeen van aard en geen juridisch advies over uw persoonlijke situatie. Bedragen gecontroleerd in augustus 2026 bij de Raad voor Rechtsbijstand.